Biologische landbouw heeft de beste papieren voor een toereikende duurzame voedselvoorziening

Sterke jaarlijkse groei consumentenvraag naar biologische producten

Lezing op 12 februari 2015 in CREA te Amsterdam voor studenten van UvA en VU*

door Bertus Buizer       update: 12 april 2016

Een veel gestelde vraag is: kan biologische landbouw de toenemende wereldbevolking voeden? Mijn antwoord is: ja, en meer dan dat. Biologische landbouw voedt ook de biodiversiteit, restaureert het aangetaste ecosysteem en zorgt dat kinderen en grote mensen veel minder residuen van pesticiden binnenkrijgen. De dunne aardlaag waarin voedsel wordt verbouwd, wordt bovendien beter tegen erosie beschermd en zo nog beter achtergelaten voor de komende generaties dan de geërodeerde toestand waarin die nu in veel gebieden verkeert. Uit onderzoek van landbouwgrond in Vlaanderen blijkt dat het erosierisico in de afgelopen decennia met 22% is toegenomen. (Vilt, 2005) Volgens de Verenigde Naties is wereldwijd 25% van het landbouwareaal sterk gedegradeerd. Hierdoor zijn de totale landbouwopbrengsten 5% lager. (Vilt, Nieuws, 2013) (Trouw, de Verdieping, 2011)

Foto Bertus Buizer bij zijn lezing voor studenten van UvA en VU op 12 februari 2015 - 1316 - 950

Volgens een meta-analyse door de Newcastle University van 343 peer-reviewed publicaties bevatten biologisch graan, groenten en fruit 19% – 69% meer belangrijke antioxidanten dan niet-biologische geteelde gewassen en 48% lagere concentraties van het giftige zware metaal Cadmium. Van biologisch voedsel hoeft men 20% – 40% minder te eten voor dezelfde hoeveelheid belangrijke voedingsstoffen en antioxidanten als bij niet-biologisch. Dat scheelt weer calorieën. (Baranski & al., 2014) Calorieën krijgen we toch al teveel binnen.

Wereldwijd zijn er 2,1 miljard mensen met overwicht, bijna 30% van de wereldbevolking. Dat blijkt uit een recent onderzoek van McKinsey. In dat onderzoek wordt ook melding gemaakt van een Chinese studie waaruit zou blijken dat mensen die in de stad werken dagelijks met 300 à 400 calorieën minder toe kunnen en mensen die met de auto of met de bus naar hun werk gaan kunnen met 200 calorieën minder toe. Samen 500 à 600 calorieën, oftewel circa 25% van de bekende voedingsnorm van respectievelijk 2500 calorieën per dag voor mannen en 40% van de 2000 calorieën voor vrouwen. (McKinsey, 2014)

Daarnaast wordt in de wereld 30% tot 40% van alle voedsel door uiteenlopende oorzaken verspild.

Als we dit allemaal in ogenschouw nemen, dan zouden we in een eenvoudig rekensommetje kunnen proberen na te gaan of biologische landbouw de wereld kan voeden, ook als de wereldbevolking in 35 jaar met 25% zou groeien, terwijl de hectare opbrengst bij biologisch 9%-19% (Ponisio, M’Gonigle, Mace, Palomino, Valpine, & Kremen, 2014) lager zal zijn dan die van niet-biologische landbouw (zie onderstaande tabel).

Berekening potentiele mogelijkheid van de wereldvoedselvoorzieni

Ik verwacht overigens niet dat de wereldbevolking zo hard door zal groeien, want de milieuvervuiling en residuen in voedsel en drinkwater in de afgelopen decennia en van tegenwoordig zullen hun tol eisen. De oudere generatie van nu is in de jonge jaren nog opgegroeid in een relatief schoon milieu en met rijker voedsel (onder andere minder pasta’s). De bevolkingscurve zal mijns inziens dan ook al binnen 10 – 20 jaar licht kunnen gaan dalen. Tenminste, als we op de huidige voet doorgaan.

Er komen bij biologische landbouw geen giftige persistente stoffen vanuit de landbouw in oppervlakte-, grond- en drinkwater. En regenwater wordt beter benut. Zo kan er meer schoon zoet water beschikbaar komen, dat tegenwoordig steeds schaarser wordt. Biologische landbouw is ook nog op een andere manier goed voor het milieu, want het legt via de nodige organische bemesting veel koolstof vast in de bodem. Daaruit komt weliswaar ook CO2 vrij, onder andere door de wormen, die zo stinkend hun best doen om de grond geschikt te maken en te houden voor een optimale gewasgroei en een blakend gezond product.

Ook zijn er bij de biologische productiemethode geen energie slurpende en milieuvervuilende kunstmestfabrieken en –transporten en chemische pesticiden nodig. Het gebruik van kunstmest en chemische pesticiden is namelijk niet toegestaan. Er wordt gewerkt met natuurlijke processen en zoveel mogelijk met kringlopen en de bodem staat centraal. Dit jaar helemaal, want 2015 is het Internationaal Jaar van de Bodem.

Het biologisch areaal is wereldwijd gegroeid en is verspreid over 170 landen. Consumenten weten biologische landbouw dan ook in toenemende mate te waarderen. Zij kiezen bewust voor biologisch voedsel. De consumentenvraag neemt wereldwijd al jaren achtereen toe, de afgelopen 3 jaar met 6% per jaar, en dat ondanks de financiële crisis die sinds 2008 heerst. De Verenigde Staten zijn de grootste markt. In 2013 bedroeg de groei daar bovendien maar liefst 11.5%. (Willer & Arbenz, 2015)

Biologische landbouw krijgt ook in de politiek steeds meer draagvlak en ondersteuning. Illustratief daarvoor waren op de eerste dag van de BioFach in Neurenberg, 11 februari 2015, de speeches en tweets van onder andere staatssecretaris Sharon Dijksma van het Ministerie van Economische Zaken en Europees landbouwcommissaris Phil Hogan. Van laatstgenoemde tekende IFOAM in een tweet dezelfde ochtend de volgende uitspraak van Hogan op uit zijn speech: “It’s my goal for organic to become a leader and driver for EU export” en even later: “Organic is one of our star performers”. En dat uit de mond van een Europees landbouwcommissaris die dagelijks met zoveel tegenstellingen te maken heeft.

Foto-thema-avond-Kairos-voor-studenten-van-UvA-en-VU-op-12-februari-2015-2-Web

Nu het andere verhaal:

De hongerwinter van ’44-’45 ligt alweer 70 jaar achter ons gelukkig. Hoewel, er zijn nog steeds mensen in de wereld die honger lijden. Volgens de Verenigde Naties zelfs wel 870 miljoen mensen, met name op de zuidelijke continenten: Azië, Afrika en Latijns-Amerika. Dat is natuurlijk nog steeds veel en schrijnend, maar komt niet omdat er niet voldoende voedsel is. Wel door andere oorzaken, zoals een slechte verdeling, oorlog, bodemdegradatie, droogte of overstromingen, logistiek, landroof, werkloosheid, armoede en epidemieën.

Het was in Nederland na de Tweede Wereldoorlog een grote uitdaging om de hongerwinter weer te boven te komen en om de babyboomers van vlak na de oorlog van voeding, onderdak en scholing te voorzien. De babyboomers speelden daarin zelf een belangrijke actieve rol. Onder leiding van de Minister van Landbouw Dr. Sicco Mansholt, afkomstig van een landbouwbedrijf in de provincie Groningen en later zelf boer in de Wieringermeer, kreeg de landbouw vanaf 1945 een nieuwe impuls. Het gebruik van kunstmest en pesticiden voor een verzekerde oogst nam onder zijn leiding een grote vlucht. Alles leek bijna veroorloofd voor een hoge landbouwproductie. Milieuvervuiling was in de eerste decennia na de oorlog geen onderwerp (…). (Braakman, 2011)

Bekend is ook ‘Het Plan Mansholt’, dat in 1971 door de Europese Unie werd geaccepteerd. Daarmee werd schaalvergroting in de landbouw beleid. Later kwam daar in een intensiveringsslag bij en droegen ook grote ontwikkelingen in de landbouwmechanisatie bij aan de zelfvoorziening van Europa. Er ontstonden daarna zelfs graanoverschotten en een boterberg. Dat had tot gevolg dat de landbouwinkomens daalden en boeren in opstand kwamen.

Mansholt, die na zijn ministerschap lange tijd Europees commissaris voor de landbouw was (hij wordt gezien als de grondlegger van het Europees landbouwbeleid), vond dat je met ‘kleine boertjes’ een enorme overproductie kreeg. Dat vond hij asociaal, omdat de belastingbetaler daarvoor moest betalen. Want de Europese landbouw werd gesubsidieerd. Later heeft hij de fouten in zijn beleid erkend en heeft hij zich ingezet voor de derde wereld en een eerlijker verdeling tussen Noord en Zuid. (Historisch Nieuwsblad, 2006) (Buizer, 2014)

Ik hoor mensen wel zeggen, dat het Europese landbouwbeleid vanaf de Tweede Wereld oorlog een groot succes is geweest. Waarom zou je dan het beleid omgooien?

Kunnen we dan op de oude voet verder? Eens kijken waar we dan uit kunnen komen:

In 2013 bijvoorbeeld is door de EU het initiatief genomen voor een overleg met de VS over een mogelijk Transatlantic-Trade-and-Investment-Partnership (TTIP), een vrijhandelsverdrag, tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten. Belangrijkste doel zou zijn om iets te doen aan de tariefmuren om vrije internationale handel tussen Europa en de Verenigde Staten mogelijk te maken. Volgens Vakblad Boerderij is de kans dat TTIP er komt hooguit fiftyfifty. (Bron, 2015)

Foto-Bertus-Buizer-bij-zijn-lezing-voor-studenten-van-UvA-en-VU-op-12-februari-2015---IMG_5036-Web

Ik zie voor onze landbouw en voedselvoorziening, die juist aan meer duurzaamheid zou moeten werken, geen meerwaarde in dit vrijhandelsverdrag. Maar ook verwacht ik problemen met transporten van GMO-producten door de EU, waarvan verreweg de meeste landen GMO-gewassen willen blijven verbieden. Met de doorvoer kan langs de routes verspreiding plaatsvinden van zaden en pollen die genetisch vervuild zijn. Ook in Zwitserland (geen EU-land) geldt zo’n verbod. Toch werden daar in 2011 en 2012 planten van GMO-koolzaad aangetroffen die daar langs spoorwegen en in havens groeiden. (Schultze, Frauenknecht, Brodmann, & Bagutti, 2014)

Met een TTIP wordt het risico van GMO-vervuiling alleen maar groter. De VS, maar ook de Europese vereniging van onder andere granen, rijst, voeder en oliehoudende zaden (Coceral) en de Europese veevoerlobby, spreken met de EU over de mogelijkheid de toegelaten GMO-waarde van nul (of in de praktijk 0,1) naar een hoger percentage te krijgen. In de wandelgangen wordt zelfs al 5 procent genoemd. Daarmee zou de biologische landbouw door GMO-vervuiling wel eens onmogelijk kunnen gaan worden. Want in de gecertificeerde biologische landbouw is GMO niet toegestaan. De overheid zou dit vrijhandelsverdrag daarom alleen al moeten afwijzen. De ISDS (de arbitrage tussen investeerder en staat; in het Engels: Investor-State Dispute Settlement) moet in ieder geval van tafel. Want daarmee kunnen bedrijven de overheid aanklagen als die hun plannen tegenwerkt. Daar kan dan uiteindelijk de belastingbetaler voor opdraaien. De ISDS zal vermoedelijk onder druk van vooral Duitsland en Oostenrijk ook wel van tafel gaan, tenzij hard kan worden gemaakt dat een nieuw “model-ISDS” zoals de Amerikanen het noemen echt fundamenteel verschilt van de eerdere ISDS-mechanismen die zijn ingesteld. (Bron, 2015)

Van GMO voedsel weten we nog steeds niet of dit wel gezond is. Want er is in de bijna 20 jaar dat er in Amerika GMO-gewassen zijn verbouwd nog nooit langjarig onderzoek gedaan naar de mogelijke gezondheidseffecten van GMO-voedsel. Dat kon ook niet, want GMO-voedsel is daar niet gelabeld, waardoor het lastig wordt om de werkelijke bronnen van bepaalde ziekten en aandoeningen te traceren. Wel is opvallend, dat er in de afgelopen 20 jaar in de Verenigde staten een enorme toename van chronische ziekten is gemeld, waaronder obesitas en autisme. (Swanson, Leu, Abrahamson, & Wallet, 2014)

Uit peer-reviewed onderzoek dat in april 2013 in het wetenschappelijke tijdschrift Entropy is gepubliceerd, is gebleken dat de herbicide glyfosaat (merknaam Roundup, de meest gebruikte herbicide in de wereld) die op grote schaal op de GMO-gewassen wordt gespoten – de truc is dat GMO-gewassen resistent zijn tegen dit chemische onkruidbestrijdingsmiddel – een groot aantal ziekten en aandoeningen kan veroorzaken, waaronder obesitas, autisme, onvruchtbaarheid, kanker, Parkinson en Alzheimer. (Samsel & Seneff, 2013)

Uit ander, nog recenter onderzoek blijkt dat GM-soja hoge gehalten aan residuen van glyfosaat en AMPA kan bevatten van meer dan 3 mg per kg. (Bohn, Cuhra, Traavik, Sanden, Fagan, & R., 2014)

In een deel van Sri Lanka, waar veel rijst wordt geteeld door kleine rijstboeren, is een verbod ingesteld op het gebruik van glyfosaat vanwege de uitkomsten van een peer-reviewed onderzoek dat een daar veel voorkomende fatale chronische nierziekte epidemie in verband brengt met het gebruik van glyfosaat. In combinatie met hard water en het in grondwater voorkomende giftige zware metaal arsenicum vormt glyfosaat metaalcomplexen. De nieren kunnen die door de bioaccumulatie van metaalcomplexen door glyfosaat in het lichaam niet verwijderen. Dit speelt ook in bijvoorbeeld El Salvador. Zelfs Brazilië, een van de grootste telers van glyfosaat-tolerante genetisch gemodificeerde (GM) gewassen, is in 2014 een rechtszaak aangespannen door de federale aanklagers om glyfosaat te verbieden, samen met acht andere gevaarlijke pesticiden. (Sirinathsinghji, 2014)

Het argument van agrochemiebedrijven dat GMO-gewassen tot minder gebruik van pesticiden in de landbouw leidt, is onzin, zo blijkt ook uit een wetenschappelijke studie in de Verenigde Staten waarin het gebruik van pesticiden tussen 1996, het jaar van de invoering van glyfosaat, tot en met 2011 onderzocht. Het totale gebruik van pesticiden is daar in die periode van 16 jaar toegenomen met maar liefst 183 miljoen kg. (Benbrook, 2012)

Een van de grootste agrochemiebedrijven in de Verenigde Staten, waarvan de armen tot in de FDA (U.S. Food and Drug Administration) reiken, heeft etikettering van GMO-voedsel tot nu toe met succes tegengehouden.

* De lezing vond plaats op uitnodiging van honor studenten van de studentengenootschap Kairos

Bronnen

Baranski, M., & al., e. (2014, May 6). Higher antioxidant and lower cadmium concentrations and lower incindence of pesticide residues in organically grown crops: a systematic literature review and meta-analyses. Britisch Journal of Nutrition: http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/24968103

Benbrook, C. (2012, September 28). Impacts of genetically engineered crops on pesticide use in the U.S. — the first sixteen years. Environmental Sciences Europe: http://www.enveurope.com/content/24/1/24

Bohn, T., Cuhra, M., Traavik, T., Sanden, M., Fagan, J., & R., P. (2014). Compositional differences in soybeens on the market: Glyophosate accumulates in Roundup Ready GM soybeans. Food Chemistry , 153, 207-215:
http://sciencedirect.com/science/article/pii/S0308814613019201

Braakman, J. (2011, november 25). Achtergrond. Retrieved from Boerderij: http://bit.ly/1JJu0HS

Bron, J. (2015, februari 6). Boerderij; Nieuws. Retrieved from Boerderij:
http://www.boerderij.nl/Home/Nieuws/2015/2/Kans-op-TTIP-fiftyfifty-1700495W/#comments

Buizer, B. (2014, oktober 21). Financiering van kleinschalige landbouw vraagt om politieke ondersteuning. (Ekoland, Editor) Retrieved from Sustainable Food Supply:
http://www.sustainablefoodsupply.org/financiering-van-kleinschalige-landbouw-vraagt…….

Historisch Nieuwsblad. (2006, juni 22). Sicco Mansholt: founding father van de Europese Unie. Retrieved from Historisch Nieuwsblad: http://www.historischnieuwsblad.nl/nl/nieuws/3343/de-vooruitgang.html

McKinsey. (2014, November). McKinsey. Retrieved from McKinsey&Company:
http://www.mckinsey.com/insights/economic_studies/how_the_world_could_better_fight_obesity

Ponisio, L., M’Gonigle, K., Mace, K., Palomino, J., Valpine, d. P., & Kremen, C. (2014, December 10). Diversification practices reduce organic to conventional yield gap. Retrieved from Berkeley:
http://food.berkeley.edu/wp-content/uploads/2014/09/Ponisios-et-al.-PRSLDiversificationPracticespdf.pdf

Samsel, A., & Seneff, S. (2013). Glyphosate’s Suppression of Cytochrome P450 Enzymes and Amino Acid Biosynthesis by the Gut Microbiome: Pathway to Modern Diseases. Entropy , 15, 1416-1463:
http://mdpi.com/1099-4300/15/4/1416

Schultze, J., Frauenknecht, T., Brodmann, P., & Bagutti, C. (2014). Unexpected Diversity of Feral Genetically Modified Oliseed Rape (Brassica napus L.) Despite a Cultivation and Import Ban in Switzerland. PLoS One , v.9 (12):
http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4252112/

Sirinathsinghji, E. (2014, April 9). ISIS Rapport 09/04/14; Sri Lanka Partially Bans Glyphosate for Deadly Kidney Disease Epidemic. Retrieved from ISIS – Institute of Science in Society:
http://www.i-sis.org.uk/Sri_Lanka_partially_bans_glyphosate.php

Swanson, N., Leu, A., Abrahamson, J., & Wallet, B. (2014). Genetically engineered crops, glyphosate and the deterioration of health in the United States of America. Journal of Organic Systems , 9 (2):
http://www.organic-systems.org/journal/92/JOS_Volume-9_Number-2_Nov_2014-Swanson-et-al.pdf

Vilt. (2005, Maart 21). Nieuws. Retrieved from Vilt:
http://www.vilt.be/Jaarlijks_verdwijnt_15_miljoen_ton_landbouwgrond

Vilt, Nieuws. (2013, april 12). Retrieved from Vilt:
http://www.vilt.be/Landbouw_wereldwijd_bedreigd_door_bodemdegradatie

Willer, H., & Arbenz, M. (2015, February 5). Growth Continues: Global Organic Market at 72 Billion US Dollars with 43 Million Hectares of Organic Agricultural Land Worldwide. Retrieved from IFOAM Organics International:
http://www.ifoam.bio/en/news/2015/02/05/…….

Download PDF

Een samenvatting van deze lezing vindt u op de Opinie-pagina van Vakblad Ekoland – maart 2015  (klik op de afbeelding hieronder):

Foto-Opinie-artikel-Bertus-Buizer-in-Ekoland-maart-2015-over-beleid-tav-kleine-boeren-en-vrijhandelsverdrag-Web

12 reacties

  1. bbuizer Beantwoorden

    20 February 2015, Paris – FAO Director-General speaks at International Forum on Agriculture and Climate Change – Agriculture must change:

    “Since food production is not a sufficient condition for food security, it means that the way we are producing is no longer acceptable,” said Graziano da Silva.

    “What we are still mostly seeing is a model of production that cannot prevent the degradation of soils and the loss of biodiversity – both of which are essential goods, especially for future generations. This model must be reviewed. We need a paradigm shift. Food systems need to be more sustainable, inclusive and resilient,” he added.

    See: http://www.fao.org/news/story/en/item/278192/icode/#%2EVOhjECUDWHw%2Elinkedin

  2. bbuizer Beantwoorden

    Een mooi voorbeeld van een klein rendabel biologisch landbouwbedrijf met slechts 0,8 hectare grond: « Les Jardins de la Grelinette » bij Québec in Canada. Zie: http://lagrelinette.com/
    In een video wordt dit biologisch-intensieve bedrijf getypeerd als een voorbeeld van ‘small farming’, een nieuwe trend in de Canadese landbouw.

  3. bbuizer Beantwoorden

    Demonstraties in Polen om landrechten, verbod op GMO’s en herstel van rechten kleine boeren te eisen

    Veel demonstraties in Polen om landrechten, een verbod op genetisch gemanipuleerde gewassen (GMO’s) en herstel van de rechten van kleine boeren te eisen, zo schrijft The Ecologist op 27 februari 2015. Een directe oorzaak van de ontevredenheid zijn de onderdrukkende “levensmiddelenhygiëne” en andere regelgeving geweest die het in feite voor de bestaande kleinschalige boeren onmogelijk maken om hun producten op de boerderij en op de lokale markten te verkopen, waar hun meestal biologische (als niet-gecertificeerde) producten alom worden gerespecteerd om hun hogere kwaliteit dan voedsel geteeld op moderne industriële boerderijen.

    Polen is een van de laatste Europese landen die nog steeds een grote hoeveelheid kleine boeren heeft die nog steeds traditionele landbouwmethodes gebruiken die vrij zijn van chemicaliën en met zeer lage niveaus van mechanisatie, waarbij paarden nog steeds op grote schaal worden gebruikt voor tractie. Veel van deze kleine boeren worden straks extra gedupeerd door een mogelijk vrijhandelsverdrag tussen EU en VS (TAFTA / TTIP).

    Zie: https://www.facebook.com/SustainableFoodSupply.org/posts/924156047615127

  4. Stijn Bruers Beantwoorden

    Naast minder voedselverspilling en minder overbodige calorieën zorgt een daling van consumptie van dierlijke producten er ook voor dat een mondiale biologische landbouw haalbaarder wordt, voor 9,5 miljard mensen tegen 2050. Er is geen aanwijzing dat het sterftecijfer zo sterk gaat toenemen dat we al binnen 20 jaar een daling van de bevolking kunnen gaan zien. Integendeel: door de verminderde investeringen in gezinsplanning heeft het UNFPA de bevolkingsgroeiverwachtingen de laatste jaren naar boven bijgesteld. We kunnen dus best ook wat meer investeren in gezinsplanning (https://stijnbruers.wordpress.com/2014/08/22/de-belangrijkste-drie-win-win-win-maatregelen/)

  5. bbuizer Beantwoorden

    Uit een nieuwe studie van de Washington State University blijkt dat biologische landbouw winstgevender is dan gangbare landbouw.
    http://www.motherjones.com/tom-philpott/2015/06/organic-farming-more-profitable-conventional

  6. bbuizer Beantwoorden

    Staatssecretaris Sharon Dijksma van het Nederlandse ministerie van economische zaken heeft op woensdag 10 juni 2015 in een debat in de Tweede Kamer verklaard, dat de biologische landbouw volgens haar de wereld gaat veroveren, te beginnen in Europa. Zie: http://www.nieuweoogst.nu/scripts/edoris/edoris.dll?tem=LTO_TEXT_VIEW&doc_id=226669&utm_source=nieuwsbrief-11-06-2015&utm_medium=email&utm_campaign=nieuwsbrief_dagelijks#.VXmu7RPtlBc

  7. bbuizer Beantwoorden

    Vakblad Boerderij publiceerde op 24 juni 2015 een korte informatieve video met daarin een interview met Jan Brandsma op zijn biologisch-dynamische landbouwbedrijf in de provincie Friesland. Het bedrijf van Jan en Thomaske Brandsma heeft naast melkveehouderij ook wat akkerbouw en een zorgtak [dagbesteding voor kinderen en (jong) volwassenen]. Jan streeft naar een gezonde evenwichtssituatie. Daarom is er in het weiland ook plaats voor zogenaamde ‘onrendabele’ grassen. “Want die leveren ook een bijdrage aan smaak en aan de gezondheid van de beesten.”, aldus Jan in de video. De koeien zijn volgens hem kerngezond en geven per jaar 6000 liter melk. De dierenarts hoeft dan ook nauwelijks te komen.
    Thomaske maakt al meer dan 25 jaar ook biologische boerenkaas.
    Zie: http://landbouw.bbvms.com/view/boerderij/2468274.html

  8. bbuizer Beantwoorden

    Een heel mooi voorbeeld van het herstel van gedegradeerde landbouwgrond wordt getoond door deze kleinschalige biologische boer in Noord-Tanzania, via Farming Systems Ecology, vakgroep bij Wageningen UR:

  9. bbuizer Beantwoorden

    ‘Lang leve de biologische landbouw’
    Interview met Pablo Tittonell – Vertrekkende landbouwhoogleraar houdt warm pleidooi voor soortenrijke akkers
    http://aardeboerconsument.nl/tittonnel-vertrekt-met-goede-raad-voor-nederland

  10. bbuizer Beantwoorden

    “Vroeger werd biologische landbouw gezien als een luxe, niet als iets voor kleine boeren. Maar de productiviteit is gegroeid. In Oost-Afrika zijn oogsten toegenomen met 128 procent. Biologische landbouw zorgt ervoor dat de bodem het water beter vasthoudt. De bodem blijft ook vruchtbaarder. Het is onverstandig om veel chemicaliën in de kwetsbare grond in Afrika te dumpen”, zegt Nuttal (UNEP; Nairobi). Zie: http://www.happynews.nl/2010/04/22/afrika-ziet-kansen-voor-biologische-landbouw/

  11. bbuizer Beantwoorden

    Uit een nieuwe studie van de Washington State University – gepubliceerd op 3 februari 2016 – blijkt:

      Biologische landbouw is sleutel naar duurzame wereldvoedselvoorziening

    Het onderzoek is uitgevoerd door John Reganold, professor bodemwetenschappen en agro-ecologie, en doctoraal kandidaat Jonathan Wachter.

    Zie:
    http://www.bioforumvlaanderen.be/nl/nieuws/bio_wereldvoeden
    http://www.knack.be/nieuws/planet-earth/studie-biologische-landbouw-kan-overbevolkte-planeet-voeden/article-normal-685227.html
    https://www.oneworld.nl/food/biologisch-boeren-kan-wel-uit
    http://www.mo.be/nieuws/biologische-landbouw-goed-voor-overbevolkte-planeet http://www.happynews.nl/2016/02/19/biologische-landbouw-goed-voor-overbevolkte-planeet/
    http://www.sciencedaily.com/releases/2016/02/160203085855.htm?utm_source=dlvr.it&utm_medium=twitter

    null

    Aan dit onderzoek is veel positieve aandacht besteed door diverse wetenschappelijke tijdschriften en landbouwbladen, zoals Nature Plants, Phys.Org, Science Daily en Farming UK News.

  12. bbuizer Beantwoorden

    Organic Farming Could Feed The World, If Only We Would Let It

    A new report argues against critics who claim industrial agriculture is the only way to meet the nutritional needs of a growing population

    The Huffington Post, 06/22/2016 04:41 pm ET

    http://www.huffingtonpost.com/entry/organic-farming-potential-study_us_576ac075e4b065534f487ef2

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *